16 Kasım 2009 Pazartesi

SASKARA KOYUNPINAR KÖYÜ TARİHİ

SASKARA
Koyunpınarı Köyü, Ardahan’ın Hanak ilçesine bağlı Çaykelek suyu üzerinde kurulmuş çok eski bir köydür. Köyün kuruluş tarihi hakkında herhangi resmi bir bilgi bulunmamakla beraber, günümüze kadar aktarılan söylentilere göre; bundan 100-150 yıl önce şimdiki Çat Köyü’nün bulunduğu yerde Çil Ahmet ve kardeşleri yaşamaktaymış. Bunlar avcılık ve balıkçılıkla geçiniyorlarmış.

Bir gün Çil Ahmet, Çaykelek suyunun akışına uyarak balık avlamak amacıyla köyün bulunduğu yere gelmiş. Burada, yapılı bir çeşme, kilise ve harabelikler görmüş. Çil Ahmet’in hoşuna gittiği için çadırını buraya kurarak kardeşlerini de getirmiş.

Avcı olan Çil Ahmet, silahını ve baltasını alarak avlanmaya çıkmış. Gittiği yerler ormanlık olduğundan geri dönmesi için ağaçlara baltayla iz yaparak gidermiş. Bir gün, Alan denilen tepenin üzerine çıkmış. Karşı kıyıda bacasından duman tüten bir ev görmüş ve oraya gitmeye karar vermiş. Gittiğinde, yalnız yaşamakta olan Gürcü bir ihtiyarla karşılaşmış. İhtiyar, Çil Ahmet’in nerede yaşadığını sormuş, o da yaşadığı yeri tarif etmiş. Gürcü ihtiyar oranın isminin “Saskara” olduğunu söylemiş.

(Saskara, Gürcüce koyun yeri demektir.)

Şimdiki Koyunpınarı ismi de buna dayanarak konmuştur. İşte Saskara isminin kısaca tarihçesi bu öyküye dayanmaktadır. Çil Ahmet’ten sonra köye yerleşimler başlamıştır. İlk yerleşimlerle beraber 17 haneye ulaşılmıştır. Bu 17 hane, köyün çekirdeğini oluşturmuştur. Bunlar çoğalarak 1940 ve 1950 yıllarında 300 haneyi geçerler.

1880-1920 yıllarında köye eski yazı üzerine mahalle mektepleri açılır. Çok sayıda öğrenci yetişir. Bu okuldan yetişenlere molla denirmiş. Bu mollaların köyün fikir ve kültürel yapısına büyük katkıları olmuştur. Üfürükçülük ve medyumculuğa meydan vermemişlerdir. Birer aydın din adamı olmuşlardır. 1923 de *****huriyet ilân edilince yeni yazı öğrenilmeyi başlanmıştır. 1928 de kendi çaba ve katkılarıyla şimdiki köprünün bulunduğu yere bir ilkokul yapmışlardır. Taştan yapılan bu okula taş mektep de denilmektedir. Yapılan bu yeni okuldan yüzlerce öğrenci yetişmiştir.

Koyunpınarı Köyü, okur yazarlık bakımından Kars vilayeti içinde 2. sırada yer almaktadır. Bu okul sayesinde diğer mesleklerde olduğu gibi, öğretmen olarak da çok sayıda öğrenci köy enstitülerinden mezun olup köylere öğretmen olarak gitmiştir. Bu okuldan mezun olanlar köylerine büyük hizmet etmiş, köylerine bir orta okul yaptırmışlardır. Bunlardan gazetecilik ve yazarlık yapanlarda olmuştur.

Köyün nüfusu arttıkça geçim sıkıntısı da artmıştır ve bu nedenle göçlerde başlamıştır. Göçler genellikle İstanbul, Ankara, İzmir ve yurt dışına olmuştur. Aradan geçen yıllardan sonra köylülerin bir araya gelmesi ve birbirinden kopmaması için İstanbul’da 1993 yılında Koyunpınar Köyü Kalkındırma Derneği kurulmuştur.

EKONOMİK VE KÜLTÜREL YAPI

Köyümüzün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır. Buğday, arpa, yulaf ve yonca ekimi oldukça yaygındır. Köyümüzün yaz aylarında çıktığı bir de yaylası mevcuttur. Cin Dağı eteklerinden başlayarak gelen Yukarı Aydere, Aşağı Aydere, Karakale, Çiçeklidağ, Serinkuyu, Çat ve Baştoklu köylerini sağ ve soluna alarak önünden Cot suyu geçer.

Köyümüz de göçten oldukça etkilenen köylerden birisidir. Çünkü köyün dışarıda yaşayan nüfusu da oldukça fazladır. İstanbul basta olmak üzere Ankara, İzmir, Eskişehir, Almanya ve Fransa’ya göçler yaşanmıştır.

Köyümüzdeki bu göçün ardından yıllar sonra bir köy derneği kurulmuştur. Buna ilaveten şimdi de bir internet sitesinin kurulması köy ve tüm gurbetçiler açısından çok faydalı olmuştur.


NÜFUS

2003 yılındaki sayım sonucu toplam nüfus 1295 kişidir. Erkeklerin sayısı 652, kadınlarınki ise 643'tür.